Ματαιοδοξία ακαδημαϊκού επιπέδου


Χτες βράδυ μου ήρθε το εξής περίεργο e-mail από κάποιον εκδοτικό οίκο που ζητούσε να εκδώσει το διδακτορικό μου σε βιβλίο:

Dear Tsanos Christos,

I am writing on behalf of the International publishing house, Lambert Academic Publishing.

In the course of a research on the ATHENS UNIVERSITY OF ECONOMICS AND BUSINESS, I came across a reference to your thesis on " τίτλος διατριβής ".

We are an International publisher whose aim is to make academic research available to a wider audience. LAP would be especially interested in publishing your disertation in the form of a printed book.

Your reply including an e-mail address to which I can send an e-mail with further information in an attachment will be greatly appreciated.

I am looking forward to hearing from you.

Svetlana Tulgara,
Acquisition Editor
LAP Lambert Academic Publishing AG & Co. KG Saarbruecken Dudweiler Landstrasse 99, 66123
Saarbruecken Germany


Με την πρώτη ματιά το e-mail "μυρίζει" scam: κάποιος "ερευνά" το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (γενικά κι αόριστα) βρήκε το θέμα της διατριβής μου κι απ' αυτό και μόνο αποφάσισε να μου κάνει προσφορά για να εκδώσω ολόκληρη τη διατριβή σε βιβλίο. Με λίγο ψάξιμο στο web η υποψία ότι κάτι δεν πάει καλά επιβεβαιώνεται, αν και η όλη προσφορά δε μπορεί να χαρακτηριστεί ως scam. Ουσιαστικά, αυτός ο εκδοτικός οίκος θα αναλάβει να τυπώσει το ακαδημαϊκό σου πόνημα χωρίς κόστος, χωρίς κανενός είδους proofreading και editing, θα σου στείλει ένα δωρεάν αντίτυπο, ενώ εγγυάται τη διανομή του μέσω Amazon και πολλών άλλων online βιβλιοπωλείων. Όχι μόνο αυτό, αλλά θα σου καταθέτει και το μερίδιό σου από τα κέρδη των πωλήσεων κάθε 30 Ιουνίου στον τραπεζικό λογαριασμό σου. Ωραίο δεν ακούγεται;

Ουσιαστικά αυτό που κάνει ο εκδοτικός οίκος είναι να προσφέρει υπηρεσίες print-on-demand σε όποιον θέλει να "διαδώσει" το ακαδημαϊκό έργο του. Για κάποιον επίδοξο λογοτέχνη η συνεργασία με έναν αντίστοιχο εκδοτικό οίκο που ασχολείται με τη λογοτεχνία ίσως να είναι ένας ανέξοδος και άμεσος τρόπος να γνωστοποιήσει τη δουλειά του παρακάμπτοντας τον παραδοσιακό (και ορισμένες φορές σκιώδη) τρόπο έκδοσης ενός βιβλίου. Αλλά στον ακαδημαϊκό χώρο το λεγόμενο vanity publishing είναι ένα επιχειρηματικό μοντέλο που μάλλον βλάπτει τον συγγραφέα παρά τον ωφελεί.

Καταρχήν, οι διδακτορικές διατριβές είναι (ή οφείλουν να είναι) δωρεάν διαθέσιμες σε όποιον θέλει να τις χρησιμοποιήσει. Τα περισσότερα πανεπιστήμια διαθέτουν κάποιο repository των διδακτορικών διατριβών που έχουν εκπονηθεί σε αυτά, ενώ συχνά οι ίδιοι οι διδάκτορες τις αναρτούν στα προσωπικά τους websites. Σπάνια όμως κανείς θα χρειαστεί ολόκληρη τη διατριβή - οι δημοσιεύσεις που προκύπτουν από την ερευνητική αυτή εργασία είναι υπεραρκετές. Ακόμα όμως κι αν κάποιος θέλει να έχει ολόκληρη τη διατριβή και δεν μπορεί να έχει πρόσβαση με τους παραπάνω τρόπους, συνήθως ένα e-mail στον συγγραφέα αρκεί. Για ποιον λόγο, λοιπόν, να εκδώσεις κάτι που μπορεί να είναι δωρεάν διαθέσιμο σε όποιον έχει ακαδημαϊκό ενδιαφέρον, ενώ θα έχει ιδιαίτερα υψηλή τιμή αγοράς (μεταξύ $65 και $120 στο Amazon) και κατά πάσα πιθανότητα θα πουλήσει ελάχιστα;

Δύο μόνο λόγους μπορώ να σκεφτώ. Πρώτον, για να ικανοποιήσει κανείς την ακαδημαϊκή ματαιοδοξία του. Για να εντυπωσιάζει τους αδαείς με "τα βιβλία που έχει γράψει" που "πωλούνται για 100 δολάρια", άρα, δε γίνεται, θα πρέπει να είναι κορυφαία. Ιδανικά, στην ακαδημαϊκή κοινότητα δεν πρέπει να μετράει η ποσότητα αλλά η ποιότητα και η επίδραση του επιστημονικού έργου, και παρότι τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια τάση για μεγαλύτερη ποσότητα (καθώς και η αντίστοιχη συζήτηση), νομίζω ότι είναι ακόμα κοινά αποδεκτό ότι τέτοιου είδους πρακτικές δεν ενισχύουν το ακαδημαϊκό προφίλ του συγγραφέα. Δεύτερον, επειδή όντως δεν μπορεί να δημοσιεύσει τη δουλειά του σε κάποιο journal, γεγονός που αφήνει υπόνοιες για την ποιότητα της δουλειάς του με δεδομένο το πλήθος των επιστημονικών περιοδικών και τις διαβαθμίσεις της ποιότητάς τους που δίνουν τη δυνατότητα ακόμα και σε μέτριου επιπέδου ερευνητικές εργασίες να δημοσιευτούν. Καμία από τις δύο περιπτώσεις δεν είναι ιδιαίτερα τιμητική για έναν επιστήμονα που σέβεται τον εαυτό του.

Photo: flickr / User: brittany vs. the world

This entry was posted in . Bookmark the permalink.

3 Responses to Ματαιοδοξία ακαδημαϊκού επιπέδου

  1. Κατανοώ την οπτική γωνία που περιγράφεις. Άλλος μπορεί να έλεγε τι έχω να χάσω;
    Πέραν τούτου του παραδείγματος, καλό είναι πού και πού να ικανοποιούμε την ματαιοδοξία μας πάντως... Είναι τουλάχιστον απολαυστικό ;-)

  2. Στις περισσότερες περιπτώσεις χάνει σε ακαδημαϊκό credibility - κι αν δεν το αναγνωρίζει, κακό δικό του. Όμως όπως είπα, εξαρτάται πού στοχεύεις και σε ποια πλαίσια κινείσαι. Πιθανότατα ακόμα και αυτού του είδους η βιβλιογραφία σε ορισμένα πανεπιστήμια αρκεί. Σίγουρα πάντως αρκεί για να "εντυπωσιάσει" κάποιον εκτός του πανεπιστημιακού χώρου.

  3. Blogger says:

    You might be eligible to receive a $1,000 Amazon Gift Card.

Από το Blogger.