Μάριο Βάργκας Γιόσα

Με την απονομή του Νόμπελ Λογοτεχνίας 2010 στον Μάριο Βάργκας Γιόσα αισθάνομαι σαν να αποκαταστάθηκε μια αδικία, ή να έκλεισε ένας κύκλος που έμενε αδίκως ανοιχτός. Λίγο η προσωπική και διόλου αμερόληπτη προτίμηση, σε μεγάλο βαθμό η σημασία του έργου του, λίγο η πολιτική και δημοκρατική του δράση που συνοδεύει τη συγγραφική του δραστηριότητα, νομίζω ότι σε κάθε περίπτωση το άξιζε πέρα για πέρα.


Έχω κατά καιρούς αναρωτηθεί γιατί με έχει κερδίσει τόσο πολύ αυτός ο συγγραφέας, γιατί κάθε βιβλίο του (με εξαίρεση το "Πράσινο Σπίτι", που απλά επιβεβαιώνει τον κανόνα) με συναρπάζει και μου αφήνει τόσο διαφορετική επίγευση στο τέλος. Ίσως έχει να κάνει με το ότι όλοι οι κύριοι χαρακτήρες του κυνηγούν κάτι που δύσκολα πιάνεται κι αυτό τους κάνει αμέσως συμπαθείς προς τον αναγνώστη: ο Paul Gauguin και η (γιαγιά του) Flora Tristan αναζητούν ένα ιδανικό ζωής μακριά από τα τετριμμένα ("Ο Παράδεισος στην Άλλη Γωνία"), ο Ρικάρντο τον έρωτα στο πρόσωπο της Λίλυ ("Το Παλιοκόριτσο"), τα μέλη του Κύκλου την ωριμότητα μέσα σε ένα ασφυκτικό στρατιωτικό περιβάλλον ("Η Πόλη και τα Σκυλιά"), ο Μάυτα μια επαναστατική ουτοπία ("Μια Ιστορία για τον Μάυτα"). Ίσως είναι το ότι συνηθίζει να δίνει στην πλοκή τόσες πολλές στροφές και αλλαγές που δεν μπορείς όχι να βαρεθείς αλλά να προβλέψεις τι θα γίνει στις επόμενες σελίδες. Σίγουρα είναι η εξαιρετικά λεπτομερής χαρτογράφηση των χαρακτήρων και η περιγραφή της αλληλεπίδρασης με το περιβάλλον τους, όπως η σταδιακή μετατροπή του Πανταλέοντα Παντόχα από τίμιο λοχαγό σε μεγάλο προαγωγό γυναικών ("Ο Πανταλέων και οι Επισκέπτριες") και της ειρηνικής θρησκευτικής κολεκτίβας του Συμβουλάτορα σε μάχιμο επαναστατικό τάγμα ("Ο Πόλεμος της Συντέλειας του Κόσμου"). Σε όλα αυτά συμβάλλει η μαεστρία του στη χρήση της χρονικής και χωρικής ασυνέχειας στη διήγηση και η (σχεδόν ψυχαναγκαστική) επιμονή του στις λεπτομέρειες που γίνονται αναπόσπαστα μέρη της πλοκής. Αυτές είναι μερικές από τις σκέψεις μου, ως ερασιτέχνη αναγνώστη, για τα χαρακτηριστικά της γραφής του Γιόσα που τον κάνουν τόσο θελκτικό.

Αλλά δεν είναι μόνο καθαρά λογοτεχνικοί οι λόγοι που με κάνουν να τον αγαπώ τόσο. Ο Γιόσα ήταν ο πρώτος συγγραφέας που μου πρόσφερε κάτι τόσο διαφορετικό από ό,τι (λίγο) είχα διαβάσει μέχρι το 1998, οπότε και απόκτησα το "Πανταλέων και οι Επισκέπτριες" μετά από υπόδειξη της φίλης Ana που μου έμαθε Ισπανικά. Ήταν το benchmark με το οποίο στην αρχή σύγκρινα κάθε άλλο βιβλίο που διάβαζα, παρότι αυτό με οδήγησε στο να απορρίψω αρχικά συγγραφείς που εκτίμησα αργότερα, όπως ο Francisco Coloane και ο Javier Marías. Και τέλος ήταν αυτός που, έχοντας διαβάσει όλα τα μεταφρασμένα στα ελληνικά βιβλία του, με ώθησε να αρχίσω να ψάχνομαι και να επεκτείνω τα μέχρι τότε περιορισμένα αναγνωστικά όριά μου.

Έχουν περάσει αρκετά χρόνια από τότε που διάβασα τον Πανταλέοντα, τον Μάυτα, τον Λιτούμα, τη "Γιορτή του Τράγου" και ομολογώ ότι πολλές λεπτομέρειες μου διαφεύγουν. Ίσως αυτή είναι μια καλή αφορμή να τα ξαναδιαβάσω και, γιατί όχι, να επαναξιολογήσω τον Γιόσα βάζοντάς τον στη θέση του κρινόμενου.

This entry was posted in . Bookmark the permalink.

2 Responses to Μάριο Βάργκας Γιόσα

  1. Η επόμενη αγορά μου. Με έπεισες!

Από το Blogger.