Ρέκβιεμ για τρία πανεπιστήμια

Σήμερα ο Υπουργός Παιδείας ανακοίνωσε ορισμένες σημαντικές αλλαγές στο χάρτη της πανεπιστημιακής και τεχνολογικής εκπαίδευσης της χώρας. Ισως η σημαντικότερη, από άποψη επιπτώσεων, είναι η συγχώνευση πέντε πανεπιστημίων της Αθήνας σε ένα Ομόσπονδο Πανεπιστήμιο που θα αποτελεί τον τρίτο πανεπιστημιακό πόλο στην πρωτεύουσα μαζί με το ΕΚΠΑ και το ΕΜΠ. Ανακοινώθηκαν όμως και άλλες αλλαγές, λιγότερο ή περισσότερο σημαντικές.

Η είδηση της κατάργησης τριών περιφερειακών πανεπιστημίων στο πλαίσιο αυτής της αναδιάρθρωσης μου προξένησε μια κάποια θλίψη. Τρία νέα πανεπιστήμια, ηλικίας τεσσάρων ως δέκα ετών, κλείνουν ως αυτόνομες οντότητες και οι ακαδημαϊκές τους δραστηριότητες απορροφώνται από άλλα ιδρύματα. Τη θλίψη μου τη γεννάει η αντιμετώπιση των πανεπιστημίων ως δημόσιων υπηρεσιών που μπορούν να ιδρύονται και να καταργούνται κατά το δοκούν. Το πανεπιστήμιο πρέπει να είναι ένας ζωντανός οργανισμός που μεγαλώνει, ωριμάζει, αποκτά χαρακτήρα, αφήνεται να βρει και να δημιουργήσει τους δικούς του πόρους, τη δική του παράδοση στον ερευνητικό και εκπαιδευτικό τομέα. Να ανταγωνιστεί και να αξιολογηθεί διαχρονικά σε εθνικό και διεθνές επίπεδο, να μετρήσει τις δυνάμεις του με βάση ακαδημαϊκά μέτρα και σταθμά, να δημιουργήσει τη δική του ερευνητική αριστεία και εκπαιδευτική πρακτική. Να μπορεί εν τέλει, αν δεν επιτύχει τους στόχους του, να αλλάξει ή να θέσει τέλος στη λειτουργία του από επιλογή και όχι από επιβολή. Ίσως αυτά τα τρία πανεπιστήμια να στερήθηκαν την ευκαιρία μιας αξιοπρεπούς προσπάθειας στο πλαίσιο της αντιμετώπισής τους ως ακόμα μίας δημόσιας υπηρεσίας που μπορεί να καταργηθεί. Το θλιβερό αποτέλεσμα είναι ένα ακούσιο τέλος μέσα σε ένα κλειστό και συγκεντρωτικό περιβάλλον που δε δίνει σημαντικές ευκαιρίες ανάπτυξης πέρα από τα στενά κρατικά όρια.

Από αυτές τις πρόχειρες σκέψεις νομίζω ότι γίνεται προφανής η ανάγκη για αυτονομία των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων, που θα μπορούν να καθορίζουν τη μοίρα τους βάσει των δικών τους στρατηγικών επιλογών.

. Bookmark the permalink.
Από το Blogger.